Tuổi củ quyết định 80% giá trị tam thất
Trong nghề tam thất, có một điều mà tôi phải nhắc đi nhắc lại với các bác:
Cùng là tam thất Bắc, nhưng tuổi củ khác nhau thì chất lượng chênh nhau một trời một vực.
Tôi từng gặp nhiều bác bảo:
“Anh ơi, sao chỗ kia bán 500k/kg, chỗ anh bán hơn triệu?
Đều là tam thất Bắc mà?”
Tôi nói thật, tam thất Bắc mà 3 năm tuổi thì chỉ “đủ chất”, còn 6 năm tuổi thì mới là “đỉnh cao dược tính”.
Bài này tôi viết để các bác nhìn cái biết liền, không bao giờ bị mua nhầm.
Tại sao tuổi củ tam thất lại quan trọng như vậy?

Vì tam thất Bắc tích lũy dược chất rất chậm.
3 năm đầu cây gần như chỉ lo… sống.
4–5 năm mới tích được một ít chất.
Đến năm thứ 6, hàm lượng saponin mới đạt đỉnh.
Cụ thể:
-
Saponin Rg1 → tăng mạnh từ năm thứ 5 → 6
-
Saponin Rb1 → tăng gấp đôi khi đủ 6 năm
-
Notoginsenosides → đạt ngưỡng cao nhất khi củ rắn và già
Ông anh tôi – người trồng tam thất hơn 20 năm – nói đúng một câu:
“Tam thất mà không đủ 6 năm thì chỉ gọi là tam thôi, chưa gọi được là thất.”
Tam thất Bắc 1–7 năm tuổi khác nhau thế nào?
Dưới đây là bảng tôi tổng hợp theo kinh nghiệm thực tế:
Năm 1 – 2: Cây con, chưa có gì đáng giá
-
củ bé tí, mềm
-
gần như không có rễ tơ
-
dược tính gần như bằng 0
-
không ai thu hoạch
Không dùng được.
Năm 3: Bắt đầu có củ – nhưng chất yếu
Đặc điểm:
-
củ nhỏ, tròn
-
ruột vàng nhạt
-
thớ xốp
-
vị đắng nhẹ, không hậu
-
dễ bẻ
Dược tính: yếu.
Nhiều nơi bán loại này nhưng quảng cáo “tam thất Bắc chuẩn”.
Thực tế: 3 năm chỉ mới đủ chất, không mạnh.
Năm 4: Bắt đầu có chất nhưng chưa đạt
Đặc điểm:
-
củ bắt đầu rắn hơn
-
nhiều rễ tơ hơn
-
ruột vàng rõ hơn
-
vị đắng tăng
-
hậu vẫn còn ngắn
Dược tính: trung bình.
Thị trường Trung Quốc hay nhổ loại này để bán giá rẻ.
Năm 5: Chất tốt – nhưng chưa đạt đỉnh
Đặc điểm:
-
củ gồ ghề
-
ruột vàng đậm hơn
-
thớ củ săn
-
vị đắng rõ, hậu bắt đầu dài
Dược tính: khá.
Nếu bác không tìm được loại 6 năm thì loại này cũng tạm.
Mua tam thất Bắc ở đâu uy tín? 7 tiêu chí để không bao giờ mua nhầm hàng rẻ – kém chất lượng
Năm 6: ĐÚNG TUỔI – ĐÚNG CHẤT – ĐÚNG GIÁ TRỊ

Đây là loại tôi luôn ưu tiên bán.
Và cũng là loại mà ông anh tôi khẳng định:
“Tam thất Bắc 6 năm tuổi mới gọi là tam thất thật sự.”
Đặc điểm:
-
củ xấu, gồ ghề, nhiều u, nhiều rễ tơ
-
độ cứng rất cao
-
ruột vàng đậm hoặc xanh rêu
-
thơm mạnh
-
vị đắng sâu, hậu ngọt rất dài
-
thớ cực mịn, rắn chắc
Dược tính mạnh:
-
Rg1 cao
-
Rb1 cao
-
Notoginsenosides đạt đỉnh
-
tác dụng tan máu bầm – giảm viêm – phục hồi cực nhanh
Giá tam thất Bắc bao nhiêu tiền 1kg? Vì sao chênh lệch từ vài trăm nghìn đến vài chục triệu?
Năm 7: Cực hiếm – củ rất rắn – dược chất cực cao
Nhưng thực tế rất khó có hàng vì nông dân thường thu hoạch năm thứ 6.
Đặc điểm:
-
củ đen hơn
-
rắn như đá
-
hơi nhỏ lại do co chất
-
vị đắng – hậu ngọt cực kỳ mạnh
Giá thường cao hơn 30–40% so với củ 6 năm.
Cách nhận biết tuổi tam thất bằng mắt thường
Dưới đây là bộ tiêu chuẩn tôi đúc kết sau nhiều năm:
✔ 1) Nhìn vỏ củ
-
3 năm: mịn, tròn, ít u
-
4–5 năm: gồ ghề, nhiều u
-
6–7 năm: cực kỳ gồ ghề, xấu, rễ tơ dày
✔ 2) Nhìn mặt cắt
-
3 năm: vàng nhạt, thớ to
-
4–5 năm: vàng đậm
✔ 3) Nếm vị
-
3 năm: đắng nhẹ, không hậu
-
4–5 năm: đắng vừa, hậu bắt đầu có
-
6 năm: đắng sâu, hậu ngọt kéo dài 10–20 giây
-
7 năm: hậu cực mạnh
✔ 4) Độ cứng
-
3 năm: dễ bẻ
-
4–5 năm: cứng
-
6 năm: rất cứng, thả nghe “keng”
Tuổi củ ảnh hưởng thế nào đến giá?
Giá là chuyện người mua thắc mắc nhiều nhất.
Tóm tắt:
-
3 năm:200–400k/kg (không nên mua)
-
4 năm: 500–600k/kg
-
5 năm: 600k – 900k/kg
-
6 năm: 1–1.5 triệu/kg (tươi) / 3–7 triệu/kg (khô)
-
7 năm: hiếm – tuỳ mùa
Tam thất Bắc và bệnh ung thư: Hiểu đúng về tác dụng hỗ trợ, đừng ảo tưởng “chữa khỏi”
Tại sao tam thất Bắc 6 năm tuổi lại mạnh hơn nhiều loại sâm phổ thông?
Vì tam thất Bắc:
-
có Rg1 → hoạt huyết
-
có Rb1 → bổ máu
-
có notoginsenosides → tan bầm, giảm viêm mạnh
-
tuổi 6 năm → dược chất đạt đỉnh
Đây là lý do ông anh tôi nói một câu:
“Tam thất Bắc già đôi khi còn hơn cả nhân sâm phổ thông.”
Lời khuyên thật lòng cho bác
Nếu bác mua 3–4 năm tuổi → tác dụng yếu, tốn tiền vô ích.
Nếu bác mua loại nhổ non → chẳng khác gì mua nghệ.
Chỉ nên mua tam thất Bắc 6 năm tuổi.
Giá cao hơn chút nhưng xứng đáng.
Tác dụng phụ của tam thất Bắc: ai không nên dùng, dùng lâu có hại gan thận không?
Kết – Đọc bài này xong bác phân biệt được luôn 7 cấp độ tuổi
Tóm lại:
-
3 năm: yếu
-
4–5 năm: khá
-
7 năm: hiếm và mạnh
Chỉ cần nhìn mặt cắt, độ cứng và vị là nhận ra ngay.
