Tại sao bác phải phân biệt tam thất tươi và tam thất khô
Nhiều bác hỏi tôi:
-
Nên mua tam thất tươi hay tam thất khô?
-
Tam thất tươi có tốt hơn không?
-
Khô có bị mất chất không?
-
Nhà anh bán tươi với khô loại nào mạnh hơn?
Tôi nói thật, nhiều người bán thường né câu này vì họ sợ mất khách.
Còn tôi thì cứ nói thẳng, nói để bác hiểu đúng bản chất và không lãng phí tiền.
Bài này tôi phân tích cực dễ hiểu, bác đọc xong là biết ngay khi nào nên mua tươi, khi nào nên mua khô.
Tam thất tươi là gì? Đặc điểm ra sao

Tam thất tươi là củ mới đào lên, còn giữ nguyên nước, mùi thơm tự nhiên, màu ruột rõ ràng.
Đặc điểm dễ nhận biết:
-
Củ ẩm, nặng
-
Màu vỏ sậm
-
Ruột vàng hoặc xanh rêu
-
Mùi rất thơm
-
Vị đắng mạnh
Loại tươi cho phép bác thấy chính xác tuổi củ và chất lượng:
-
Củ già 6 năm → ruột vàng đậm, rắn
-
Củ non → ruột nhạt, thớ to, mềm
Vì vậy tam thất tươi luôn là loại tôi bán nhiều nhất mỗi mùa.
Tam thất khô là gì? Cách làm khô ảnh hưởng chất lượng thế nào

Tam thất khô là tam thất tươi được:
-
sấy bằng máy
-
phơi lạnh
-
phơi bóng
-
hoặc phơi tự nhiên
Cách làm khô quyết định gần 50% chất lượng.
Nếu sấy sai:
-
củ cháy viền
-
mất mùi
-
nhạt vị
-
giảm saponin
Nếu sấy chuẩn:
-
giữ nguyên chất
-
bảo quản lâu
-
dùng được cả năm
Tôi làm nghề đủ lâu để hiểu:
Tam thất khô CHỈ tốt nếu nguyên liệu ban đầu là củ già 6 năm tuổi.
Tam thất tươi và khô khác nhau thế nào?
Dưới đây là bảng so sánh tôi viết theo kinh nghiệm thực tế:
1) Mùi thơm
-
Tươi: thơm mạnh, mùi “sâm” đặc trưng
-
Khô: thơm nhẹ hơn, tuỳ cách sấy
2) Vị đắng – hậu ngọt
-
Tươi: vị đắng sâu, hậu ngọt dài
-
Khô: vị đậm hơn tươi, nhưng hậu ngọt giữ nguyên
3) Dược tính
-
Tươi: giữ trọn vẹn hoạt chất, đặc biệt Rg1 – Rb1
-
Khô: nồng độ chất cao hơn (vì mất nước), nhưng phụ thuộc cách sấy
4) Độ tiện
-
Tươi: phải chế biến ngay, không để lâu
-
Khô: để được 12–24 tháng
5) Giá
-
Tươi: rẻ hơn (vì còn nước)
-
Khô: đắt hơn (vì hao 4–5 lần)
Tam thất tươi phù hợp với ai
1. Người muốn tự tay kiểm tra chất lượng
Nhìn rõ:
-
tuổi củ
-
màu ruột
-
độ cứng
-
độ già
2. Người muốn chế biến ngay
-
ngâm rượu
-
nấu thuốc
-
xay bột
3. Người bị chấn thương – phẫu thuật – tai nạn
Tươi phát huy tác dụng rất nhanh:
Tam thất khô phù hợp với ai
1. Người muốn dùng lâu dài
Khô để được quanh năm mà không lo hỏng.
2. Người chỉ cần xay bột dùng dần
-
uống mỗi ngày
-
pha mật ong
-
nấu cháo bồi bổ
Cách nhận biết bột chuẩn bột pha
3. Người ở xa
Khô dễ ship, không lo hỏng như hàng tươi.
Tam thất tươi có tốt hơn tam thất khô không?
Câu trả lời thật lòng của tôi:
Tươi không tốt hơn khô.
Khô cũng không tốt hơn tươi.
Tốt nhất là “nguyên liệu già 6 năm tuổi”.
Chất lượng nằm ở:
-
giống cây
-
vùng trồng
-
tuổi củ
-
cách chăm
-
cách sấy
Chứ không nằm ở “tươi hay khô”.
Tam thất khô làm từ củ non – lý do giá chênh lệch lớn
Nhiều nơi bán tam thất khô giá rẻ vì họ:
-
dùng củ non 3 năm
-
sấy nóng
-
phơi nhanh để bán nhiều
-
màu sáng, nhìn đẹp
Nhưng chất thì rất yếu.
Còn hàng 6 năm:
-
củ rắn
-
màu sậm
-
ruột vàng đậm
-
saponin cao
Giá tam thất Bắc bao nhiêu tiền 1kg? Vì sao chênh lệch từ vài trăm nghìn đến vài chục triệu?
Loại nào nên mua? Tôi chia theo mục đích
1) Bác cần dùng để tan bầm, giảm viêm, hồi phục:
Chọn tươi 6 năm tuổi.
2) Bác muốn dùng lâu dài, uống hàng ngày:
Chọn khô 6 năm tuổi, xay bột.
3) Bác muốn tự làm sản phẩm:
-
Ngâm rượu → tươi
-
Ngâm mật ong → tươi
-
Làm bột → khô
Tam thất Bắc cho phụ nữ sau sinh: lợi ích, cách dùng và 7 lưu ý bắt buộc phải nhớ
Kết – Tam thất tươi và khô không hơn kém nhau
Tóm lại:
Thứ quyết định chất lượng là TUỔI CỦ – không phải trạng thái.
Nếu bác mua tươi 3 năm → yếu.
Nếu bác mua khô 3 năm → cũng yếu.
Nhưng tam thất 6 năm tuổi:
-
tươi → mạnh
-
khô → cũng mạnh
Quan trọng nhất vẫn là nguồn trồng và tuổi củ.
